Z punktu widzenia fizjologii, jedzenie to najbardziej skomplikowany, wielozmysłowy proces dla mózgu. Jeżeli dana konsystencja lub smak uderza w układ nerwowy ze zbyt dużą mocą, organizm traktuje posiłek jak toksynę. Skuteczne rozszerzanie diety opiera się na kontrolowanym odwrażliwianiu sfery ustno-twarzowej, a nie na zmuszaniu do spróbowania nowej potrawy.

Jeżeli Twoje dziecko je tylko wybrane produkty i trudno mu spróbować nowych smaków, chcę Cię poprosić o jedną rzecz. Nie zaczynaj od zachęcania do jedzenia „na siłę” czy dokładania nowych potraw na talerz w sposób oczekujący reakcji. Bardzo często za taką reakcją stoi wrażliwość układu nerwowego na smaki, zapachy i struktury, które są dla dziecka zbyt intensywne lub nieprzewidywalne.

W domu możesz zacząć od oswajania jedzenia na poziomie zmysłów, bez presji jedzenia. Świetnie sprawdzają się zabawy sensoryczne z produktami spożywczymi – przesypywanie suchego ryżu, makaronu czy kaszy, dotykanie różnych struktur warzyw i owoców przed przygotowaniem posiłku, mieszanie składników podczas gotowania. Dzięki temu dziecko stopniowo poznaje jedzenie „od strony doświadczenia”, a nie tylko smaku.

Bardzo dobrze działa też zabawa w odgadywanie zapachów. Możesz zasłonić dziecku oczy i podawać różne produkty do powąchania – np. przyprawy, owoce, warzywa – a ono próbuje zgadnąć, co to jest. Możecie też zrobić podobną zabawę z dotykiem i smakiem, nadal z zasłoniętymi oczami, żeby ograniczyć wpływ wzroku i skupić uwagę na jednym zmyśle. To często zmniejsza napięcie i ułatwia akceptację nowych bodźców.

Dobrym krokiem jest również stopniowe „oswajanie obecności” nowych produktów przy stole – bez oczekiwania, że dziecko je zje. Może je dotknąć, powąchać, przesunąć, a nawet polizać, jeśli samo zdecyduje. Najważniejsze jest tu poczucie kontroli i brak presji.

Z mojego doświadczenia wynika, że dzieci najłatwiej rozszerzają dietę wtedy, kiedy jedzenie staje się spokojnym, przewidywalnym doświadczeniem sensorycznym, a nie sytuacją wymagającą natychmiastowej reakcji.

Pamiętaj - akceptacja nowych produktów nie zaczyna się na talerzu, tylko w zmysłach. Kiedy dziecko ma przestrzeń, by poznawać jedzenie krok po kroku i we własnym tempie, jego układ nerwowy stopniowo obniża reakcję obronną i otwiera się na nowe smaki.